Απαντήσεις σχετικά με τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών και το πτωχευτικό δίκαιο (ν.4738/2020)

Ποιους αφορά;

  • Επιχειρήσεις, ελεύθερους επαγγελματίες και νοικοκυριά που έχουν οφειλές προς τις τράπεζες, την Εφορία και τα Ασφαλιστικά Ταμεία. Θα μπορούν να ενταχθούν και οφειλές που δεν είναι σε καθυστέρηση, εφόσον υπάρχει αποδεδειγμένη δυσκολία εξόφλησης και υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχει μείωση εισοδημάτων κατά 20% τουλάχιστον. Σημαντικό επίσης, οι οφειλές να υπερβαίνουν τις 10.000 ευρώ και να μην οφείλονται μόνο σε έναν φορέα κατά 90%.

Πώς θα γίνεται η διαδικασία;

  • Κάθε ενδιαφερόμενος θα μπορεί να υποβάλλει αίτηση ηλεκτρονικά μέσω της ειδικής πλατφόρμας της Ειδικής Γραμματείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους. Η διαδικασία θα πρέπει να ολοκληρώνεται το αργότερο εντός δύο μηνών και η λύση θα δίνεται αυτοματοποιημένα βάσει ειδικού αλγορίθμου υπολογίζοντας την ικανότητα αποπληρωμής του οφειλέτη.

Θα είναι δεσμευτική η συμμετοχή των τραπεζών και των funds;

  • Δεν προβλέπεται η υποχρεωτική συμμετοχή των πιστωτικών ιδρυμάτων και λοιπών φορέων διαχείρισης οφειλών στη διαδικασία. Επομένως, μένει να φανεί στην πράξη αν θα τρέξει η νέα αυτή μορφή του μηχανισμού ή θα παρατηρηθούν εκ νέου οι παθογένειες της προηγούμενης διαδικασίας του ν. 4469/2017.

Υπάρχει συγκεκριμένος αριθμός δόσεων που θα μπορεί να πετύχει ο οφειλέτης μέσω του εξωδικαστικού;

  • Αναφορικά με τη ρύθμιση οφειλών προς την Εφορία και τα Ασφαλιστικά Ταμεία υπάρχει η δυνατότητα ρύθμισης σε έως 240 δόσεις, ενώ προς τα πιστωτικά ιδρύματα δεν υπάρχει περιορισμός δόσεων.

Επομένως, αν κάποιος οφείλει μόνο στο Δημόσιο θα μπορεί να ρυθμίσει σε 240 δόσεις;

  • Ο αριθμός των δόσεων θα προκύπτει μέσω αλγορίθμου ενώ αποτελεί βασική προϋπόθεση ένταξης στον εξωδικαστικό, η ύπαρξη οφειλών σε παραπάνω από έναν οφειλέτη. Οπότε, αν υπάρχουν οφειλές μόνο στην Εφορία, τότε θα υπάρξει διευθέτηση της οφειλής με βάση τις ισχύουσες διατάξεις περί ρυθμίσεων που για την Εφορία είναι η ρύθμιση σε 24-48 δόσεις και προφανώς όχι στο πλαίσιο του εξωδικαστικού. Επιπρόσθετα, πρέπει να διευκρινιστεί ότι δεν υπάρχει η δυνατότητα επιλογής ρύθμισης με κάποιον ή κάποιους πιστωτές. Μιλάμε για ρύθμιση του συνόλου των οφειλών.

Αν κάποιος έχει ρυθμίσει το δάνειό του, μπορεί να προσφύγει στον εξωδικαστικό για να ρυθμίσει τις οφειλές του σε Εφορία και Ταμεία;

  • Δυστυχώς όχι, καθώς όπως αναφέρθηκε, με την αίτηση στον εξωδικαστικό είναι υποχρεωτικό να ρυθμιστεί το σύνολο των οφειλών προς τους πιστωτές.

Ποιες είναι οι βασικές διαφοροποιήσεις σε σχέση με το ν. 4469/2017;

  • Επιγραμματικά:
  • Δίνεται η δυνατότητα να ρυθμίσουν τις οφειλές τους και τα φυσικά πρόσωπα, τα οποία μέχρι τώρα μπορούσαν να επιλέξουν το νόμο Κατσέλη ή την πλατφόρμα του ν. 4605/2019.
  • Δεν προβλέπεται ο ρόλος του συντονιστή.
  • Δεν φαίνεται να υπάρχει η γραφειοκρατία και ο όγκος των δικαιολογητικών που απαιτείτο στον ν. 4469/2017 αφού σχεδόν όλα τα στοιχεία θα αντλούνται αυτόματα. Στο σημείο αυτό αξίζει να αναφερθεί ότι στον ν. 4738/2020 γίνεται λόγος για τη δημιουργία του ηλεκτρονικού Μητρώου Φερεγγυότητας, στο οποίο θα υπάρχουν καταχωρημένα τα στοιχεία -φορολογικά, τραπεζικά κλπ- του κάθε οφειλέτη.
  • Υπάρχει η δυνατότητα προσφυγής στη διαμεσολάβηση εφόσον συμφωνήσουν όλα τα μέρη της διαφοράς εντός 10 ημερών από την λήψη της πρότασης αναδιάρθρωσης από τον οφειλέτη.
  • Δεν ρυθμίζονται οφειλές προς ιδιώτες πιστωτές παρά μόνο σε τράπεζες, funds, Εφορία και Ασφαλιστικά Ταμεία.
  • Τη διαδικασία έχουν τη δυνατότητα να την ξεκινήσουν και οι πιστωτές.
  • Ως «πλειοψηφία συμμετεχόντων πιστωτών» νοείται το ποσοστό του 60% επί του συνόλου των απαιτήσεων των χρηματοδοτικών φορέων οι οποίοι συμμετέχουν ως πιστωτές και δεν αρκεί η απλή πλειοψηφία που προβλεπόταν στον προηγούμενο νόμο.
  • Ο αριθμός των δόσεων προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία μπορεί να φθάσει έως τις 240 και όχι μέχρι τις 120.
  • Προβλέπεται συγκεκριμένη χρονική διάρκεια 2 μηνών εντός της οποία πρέπει να έχει υπογραφεί η σύμβαση αναδιάρθρωσης.
  • Προβλέπεται η δυνατότητα επιδότησης καταβολής δόσεων για πέντε χρόνια, εφόσον ο οφειλέτης ανήκει σε ευάλωτη κοινωνική ομάδα, εφόσον έχει ρυθμίσει ή δεν έχει καθυστερήσει την αποπληρωμή των οφειλών του για παραπάνω από τρεις μήνες προς τράπεζες, εφορία και ταμεία.

Ποιους αφορά;

  • Φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις με οφειλές προς τις τράπεζες, την Εφορία και τα Ασφαλιστικά Ταμεία που αδυνατούν να εξυπηρετήσουν τις οφειλές τους ή έχει αποτύχει η εξωδικαστική διαδικασία ρύθμισης των οφειλών τους.

Πώς θα γίνεται η διαδικασία;

  • Την διαδικασία μπορεί να ξεκινήσει είτε ο ίδιος ο οφειλέτης, είτε οι πιστωτές είτε ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών ενώ αρμόδιο δικαστήριο είναι το Πολυμελές Πρωτοδικείο της έδρας του οφειλέτη. *(προβλέπεται και απλοποιημένη διαδικασία πτωχεύσεων «μικρού αντικειμένου» ενώπιον του Ειρηνοδικείου της έδρας του οφειλέτη). Με την απόφαση κήρυξης της πτώχευσης αποφασίζεται η ρευστοποίηση των περιουσιακών στοιχείων του οφειλέτη και η διανομή του ποσού στους πιστωτές.

Ποιο είναι το χρονικό διάστημα απαλλαγής του οφειλέτη από τις οφειλές του;

  • Για φυσικά πρόσωπα:
  • σε 1 έτος: για τους οφειλέτες που θα ρευστοποιηθεί η κύρια κατοικία ή άλλα περιουσιακά στοιχεία που υπερβαίνουν το 10% των υποχρεώσεών τους και είναι αξίας τουλάχιστον 100.000 ευρώ
  • σε 3 έτη

*ειδική μέριμνα για τους ευάλωτους οφειλέτες με δυνατότητα να καταφύγουν σε Ιδιωτικό Φορέα Απόκτησης & Επαναμίσθωσης για να αποφύγουν την έξωση, να παραμείνουν στην κατοικία τους καταβάλλοντας μίσθωμα και λαμβάνοντας επίδομα ενοικίου από το Κράτος. Εντός 12 ετών έχουν τη δυνατότητα επαναγοράς του ακινήτου τους αφού αποπληρωθούν τα μισθώματα της 12ετίας και η αξία του ακινήτου κατά το χρόνο της επαναγοράς.

  • Για επιχειρήσεις:
  • εντός 3 ετών από την αίτηση πτώχευσης
  • εντός 2 ετών από την κήρυξη της πτώχευσης ανάλογα με το τι θα επέλθει συντομότερα.
Μετάβαση στο περιεχόμενο